powiat · małopolskie
Zabytki w powiecie nowotarskim
W powiecie nowotarskim do rejestru zabytków wpisano 446 obiektów w 41 miejscowościach. Rejestr zabytków nieruchomych obejmuje 443 z nich, stanowiska archeologiczne 1, pomniki historii 1, lista UNESCO 1. Najczęstsze funkcje to budynek mieszkalny (100), budynek gospodarczy (34) i chałupa (33). Datowanie ustalono dla 413 obiektów, najstarsze pochodzą z XIII wieku. Styl architektoniczny jest znany dla 377 obiektów, najczęściej ludowy (183). Pierwszy wpis do rejestru pochodzi z 1930 roku, najnowszy z 2024. Pod względem liczby zabytków to 4. z 22 powiatów w województwie małopolskim.
- 446
- obiektów w rejestrze
-
- rejestr nieruchomy
- 443
- stanowiska archeologiczne
- 1
- pomniki historii
- 1
- UNESCO
- 1
- 41
- miejscowości z obiektami
- XIII w.
- najstarsze datowanie
- datowanie ustalono dla 413 z 446 obiektów
- 1930
- pierwszy wpis do rejestru
- najnowszy wpis: 2024
1 475,1 km² · 189 704 mieszkańców · 23,5 obiektu na 10 tys. mieszkańców, w kraju 23,9 · pod względem gęstości 14. z 22 w województwie · dane GUS na koniec 2025
Gminy
| Gmina | Najczęstsza funkcja | Miejscowości | Obiekty |
|---|---|---|---|
| Czarny Dunajec - obszar wiejski | budynek mieszkalny | 2 | 189 |
| Rabka-Zdrój - miasto | willa | 1 | 44 |
| Łapsze Niżne | kościół | 8 | 40 |
| Nowy Targ | kościół | 6 | 27 |
| Szczawnica - miasto | willa | 1 | 26 |
| Jabłonka | kościół | 4 | 25 |
| Raba Wyżna | park | 3 | 18 |
| Nowy Targ (gm. miejska) | kamienica | 1 | 16 |
| Krościenko nad Dunajcem | budynek mieszkalny | 2 | 15 |
| Ochotnica Dolna | chałupa | 3 | 15 |
| Szaflary | mur/ogrodzenie | 1 | 11 |
| Szczawnica - obszar wiejski | cerkiew | 2 | 6 |
| Czarny Dunajec - miasto | kościół | 1 | 4 |
| Spytkowice | dzwonnica | 1 | 4 |
| Czorsztyn | kaplica | 3 | 3 |
| Lipnica Wielka | cmentarz rzymskokatolicki | 1 | 2 |
| Rabka-Zdrój - obszar wiejski | kościół | 1 | 1 |
Funkcje obiektów
Liczby z wykresu
| Wartość | Obiekty |
|---|---|
| budynek mieszkalny | 100 |
| budynek gospodarczy | 34 |
| chałupa | 33 |
| kościół | 33 |
| zespół - zagroda | 28 |
| willa | 25 |
| mur/ogrodzenie | 19 |
| kaplica | 9 |
| pozostałe 76 funkcji | 164 |
Style architektoniczne
Liczby z wykresu
| Wartość | Obiekty |
|---|---|
| ludowy | 183 |
| nieznany | 134 |
| alpejski | 12 |
| inny | 11 |
| barokowy | 9 |
| gotycki | 7 |
| neogotycki | 5 |
| klasycystyczny | 4 |
| pozostałe 7 stylów | 12 |
Styl jest znany dla 377 z 446 obiektów (85%). Wykres pokazuje tylko tę część.
Wpisy do rejestru według dekad
Liczby z wykresu
| Dekada | Wpisy |
|---|---|
| 1900 | 0 |
| 1910 | 0 |
| 1920 | 0 |
| 1930 | 7 |
| 1940 | 4 |
| 1950 | 13 |
| 1960 | 21 |
| 1970 | 43 |
| 1980 | 208 |
| 1990 | 85 |
| 2000 | 26 |
| 2010 | 18 |
| 2020 | 20 |
Na tle innych i w czasie
Pod względem liczby zabytków jest 4. z 22 powiatów w województwie, a w całym województwie 4. z 22.
| Jednostka | Obiektów |
|---|---|
| Kraków | 2 030 |
| Krakowski | 734 |
| Tarnowski | 450 |
| Nowotarski | 446 |
| Nowosądecki | 430 |
| Gorlicki | 380 |
| Tatrzański | 338 |
Pierwszy obiekt z tego obszaru trafił do rejestru w 1930 roku (kościół filialny pw. Podwyższenia Krzyża Świętego na…), ostatni w 2024 (chałupa). 1 obiekt nie ma zapisanej daty wpisu i nie widać go na tej osi.
| Dekada | Obiektów |
|---|---|
| 1930 | 7 |
| 1940 | 4 |
| 1950 | 13 |
| 1960 | 21 |
| 1970 | 43 |
| 1980 | 208 |
| 1990 | 85 |
| 2000 | 26 |
| 2010 | 18 |
| 2020 | 20 |