materiał · cała Polska

Zabytki w Polsce, materiał: ceglane

W rejestrze zabytków jest 46 195 obiektów o materiale budowy „ceglane”. Obiekty leżą w 8 778 miejscowościach. Najwięcej z nich jest w województwie dolnośląskim (5 186). Datowanie ustalono dla 44 865 obiektów, najstarsze pochodzą z X wieku. Najczęstsze funkcje to budynek mieszkalny (8 144), kamienica (5 881) i kościół (5 341). Wpisy do rejestru pochodzą z lat 1900 do 2026.

46 195
obiektów w rejestrze: 8 778
miejscowości z obiektami: X w.
najstarsze datowanie: datowanie ustalono dla 44 865 z 46 195 obiektów; 1900
pierwszy wpis do rejestru: najnowszy wpis: 2026

Co znaczy materiał ceglany

Materiał opisuje w rejestrze konstrukcję ścian, a nie wykończenie. Ceglane znaczy więc mur z cegły, także wtedy, gdy jest otynkowany i z zewnątrz nieodróżnialny od muru kamiennego. To najszersza wartość w tej fasecie i mieszczą się w niej obiekty od gotyku po dwudziestolecie międzywojenne: kamienice, kościoły, dwory, pałace, budynki gospodarcze i przemysłowe.

Sama cegła pozwala datować mur. Średniowieczna jest duża, nierówna, o zmiennej barwie, układana w wątku wendyjskim albo gotyckim, z przepalonymi główkami tworzącymi ciemny wzór na licu. Cegła maszynowa z drugiej połowy XIX wieku ma stały format i równą barwę, idzie w wątku krzyżykowym albo blokowym, a elewacja bywa wtedy celowo nietynkowana.

Gdzie to myli. Budynek o kamiennym cokole i ceglanych ścianach jest zapisany jako ceglany, bo pole przyjmuje jedną wartość. Konstrukcja szkieletowa z ceglanym wypełnieniem pól to nie mur ceglany, tylko mur pruski, i ma w rejestrze własną wartość. Pole materiału jest wypełnione tylko w części zbioru, więc brak obiektu w tej fasecie nie znaczy, że nie jest z cegły.

Zobacz też: kamienne, szachulcowe

Rozkład po województwach

Osiem województw z największą liczbą obiektów w tej kategorii. Pozostałe są w ostatnim wierszu zbiorczo: strona z linkiem do każdego z szesnastu przekroczyłaby limit linków wewnętrznych, a lista województw jest w stopce.
Województwo	Obiekty
Dolnośląskie	5 186
Mazowieckie	5 052
Wielkopolskie	4 858
Warmińsko-mazurskie	4 257
Śląskie	3 493
Lubuskie	3 116
Małopolskie	3 051
Podkarpackie	2 518
pozostałe 8 województw	14 664

Obiekty w tej kategorii

46 195 obiektów, strona 399 z 462.

Przepust ceglany Stęszew XX w. Przepust dwuprzęsłowy Stanica · Dworcowa 1 XIX do XX w. Przepust (km. 11,661) Pomorzowice XIX w. Przepust płaski Stanica XIX do XX w. Przerobownia mas Koło · Zielona 5 XIX w. Przetwórnia Gdańsk XIX w. Przybudówka apretury Łódź · Aleje Politechniki 2 XIX w. Przybudówka d. piekarni Żary · Wrocławska XX w. Przybudówka d. piekarni Żary · Wrocławska XX w. Przybudówka socjalno-biurowa Gdańsk XX w. Przychodnia kolejowa Mława · Rynkowa 3 XX w. Przychodnia kolejowa Gdańsk · Podwale Grodzkie 4 XX w. Przychodnia zakładowa Gliwice XVIII w. Przychodnia zdrowia z półsanatorium, ob. Instytut Psychologii Toruń · Jurija Gagarina 39 XX w. Przyczółek obronny mostu kolejowego Samborowo XX w. Przyczółek portowy, ob. Latarnia Morska Kołobrzeg · Morska 10 XVIII w. Przystań wioślarska AZS Wrocław · Wybrzeże Stanisława Wyspiańskiego 40 XX w. Przytułek Klesztów XVIII w. Przytułek Koziegłowy · 3 Maja 2 XVII w. Przytułek Kowanówko XX w. Przytułek dla starców Sawin · Brzeska 12 XVIII w. Przytułek dla starców Kalisz · Nowy Świat 1-3 XIX w. Przytułek dla starców i kalek Łódź · Prezydenta Gabriela Narutowicza 60 XIX w. Przytułek dla ubogich, ob. dom mieszkalny Toruń · św. Katarzyny 2 XV w. Przytułek Dom Schronienia Krzeszowice · Nowa Wieś 59 XIX w. Przytułek Fundacji Heimanna, ob. przychodnia psychiatryczna Wrocław · Gdańska 2 XIX w. Przytułek, ob. dom mieszkalny Jelenia Góra · Spółdzielcza 6 XVII w. Przytułek, ob. dom mieszkalny Wejherowo · Plac Jakuba Wejhera 15 XVIII w. Przytułek Przytulisko, ob. dom mieszkalny Złaków Kościelny XIX w. Psałteria Poznań · Ostrów Tumski 9 XVI w. Psiarnia Warszawa XIX w. Ptaszarnia Wrocław · Zygmunta Wróblewskiego 1 XIX w. Ptaszarnia Łyskowo XIX w. Ptaszarnia Kamień XIX w. Ptaszarnia Kraków · dr. Józefa Babińskiego 29 XX w. Ptaszarnia, ob. remiza Budyń XIX w. Pudełkarnia Warszawa · Szwedzka 20A XIX w. Punkt kontrolny Skierniewice · Łowicka 1 XX w. Punkt oporu nr 4 Strubiny Strubiny XX w. Pustelnia-dom dla stróża Wiele XX w. Pustelnia św. Agnieszki Czerna XVII w. Pustelnia św.św. Abrahama, Jana Chrzciciela, Józefa i Marii Czerna XVII w. Rafineria Lublin · Krochmalna 13h XX w. Rampa dojazdowa Nojewo XX w. Rampa kolejki Bogucin XX w. Rampa przeładunkowa Mirostowice Dolne XIX w. Ratusz Nowogrodziec · Rynek 1 XVIII w. Ratusz Niemcza · Rynek 10 XIX w. Ratusz Głogów · Rynek 10 XVI w. Ratusz Czernina · Rynek 22 bez datowania Ratusz Bolków · Rynek 1 XVIII w. Ratusz Jawor · Rynek 1 XIX do XX w. Ratusz Kamienna Góra · Plac Grunwaldzki 1 XIX w. Ratusz Kowary · 1 Maja 1a XVIII w. Ratusz Kłodzko · Plac Bolesława Chrobrego 1 XVII w. Ratusz Lądek-Zdrój · Rynek 31 XVI w. Ratusz Nowa Ruda · Rynek 1 XIX w. Ratusz Prochowice · Rynek 1 XVII w. Ratusz Leśna · Rynek 19 XVII w. Ratusz Lubań · Rynek 9 XVI w. Ratusz Lubin · Plac Ratusz 1 XVIII w. Ratusz Gryfów Śląski · Rynek 1 XVIII w. Ratusz Lubomierz · Plac Wolności 1 XV w. Ratusz Lwówek Śląski · Plac Wolności 1 XVI w. Ratusz Mirsk · Plac Wolności 39 XVIII w. Ratusz Wleń · Plac Bohaterów Nysy 7 XVIII w. Ratusz Oleśnica · Rynek 1 XV w. Ratusz Oława · Rynek 1 XVI w. Ratusz Polkowice · Rynek 1 XVIII w. Ratusz Świebodzice · Rynek 1 XVIII w. Ratusz Prusice · Rynek 1 XVI w. Ratusz Wałbrzych · Plac Magistracki 1 XIX w. Ratusz Wołów · Rynek 34 XV w. Ratusz Wrocław · Rynek Ratusz 1A XIII w. Ratusz Sobótka · Rynek 1 bez datowania Ratusz Ząbkowice Śląskie · Rynek 56 bez datowania Ratusz Ziębice · Rynek 44 XVI w. Ratusz Nieszawa · 3 Maja 2 XVIII do XIX w. Ratusz Koronowo · Plac Zwycięstwa 1 XIX w. Ratusz Gniewkowo · Dworcowa 17 XX w. Ratusz Pakość · Rynek 4 XX w. Ratusz Chełmża · gen. Józefa Hallera 2 XIX w. Ratusz Brześć Kujawski · Plac Władysława Łokietka 1 XIX w. Ratusz Lublin · Głuska 144 XVII do XVIII w. Ratusz Łęczna · Plac Kościuszki 28 XIX w. Ratusz Końskowola · Rynek 35 XVIII w. Ratusz Gubin · Westerplatte 14 XIV w. Ratusz Międzyrzecz · Rynek 1 XVI w. Ratusz Bytom Odrzański · Rynek 1 XVII w. Ratusz Kożuchów · Rynek 1A XV w. Ratusz Nowa Sól · Moniuszki bez datowania Ratusz Nowe Miasteczko · Rynek 1 XVIII w. Ratusz Otyń · Rynek 1 XVIII do XIX w. Ratusz Ośno Lubuskie · Rynek 1 XVI w. Ratusz Świebodzin · Plac Jana Pawła II 1 XVI w. Ratusz Wschowa · Rynek 1 XIX w. Ratusz Zielona Góra · Stary Rynek 1 XVI w. Ratusz Babimost · Rynek 3 XIX w. Ratusz Kargowa · Rynek 33 XVII w. Ratusz Sulechów · Plac Ratuszowy 6 XVII w.

Wpisy do rejestru według dekad

110

1920

568

1930

560

1940

2 864

1950

8 961

1960

5 177

1970

7 936

1980

9 986

1990

4 559

2000

3 751

2010

1 721

2020

2 najstarsze wpisy pochodzą z lat 1900-1909; wykres zaczyna się od lat 1920.

Liczby z wykresu

Wpisy do rejestru według dekad, w Polsce. Tabela obejmuje całą serię, także dekady sprzed pierwszego wpisu, których rysunek nie pokazuje: kompletność należy do tabeli, a nie do rysunku. Dekady bez wpisów zostają w tabeli z wartością zero, żeby luka w rejestrze była widoczna jako luka, a nie jako brak wiersza.
Dekada	Wpisy
1900	2
1910	0
1920	110
1930	568
1940	560
1950	2 864
1960	8 961
1970	5 177
1980	7 936
1990	9 986
2000	4 559
2010	3 751
2020	1 721

Źródło danych

Dane pochodzą z rejestru zabytków prowadzonego przez Narodowy Instytut Dziedzictwa, udostępnionego na portalu dane.gov.pl na licencji CC BY 4.0. Dane zostały przetworzone: ujednolicono nazewnictwo jednostek administracyjnych, znormalizowano chronologię do wieków, w nazwach obiektów zastąpiono pauzę i półpauzę dywizem, przy wyświetlaniu podniesiono pierwszą literę nazwy obiektu, oraz wyliczono agregaty. Stan danych: 2026-09-30.

Współrzędne miejscowości pochodzą z Państwowego Rejestru Nazw Geograficznych, a granice jednostek administracyjnych z Państwowego Rejestru Granic. Oba prowadzi Główny Urząd Geodezji i Kartografii i oba są na licencji CC BY 4.0. Punkt oznacza środek miejscowości, a nie położenie obiektu. Kontur na mapie jest uproszczony: z granicy zostaje co setny do co dziesiątego wierzchołka, tyle, ile widać przy tej wielkości rysunku.

Powierzchnia i liczba mieszkańców jednostek administracyjnych pochodzą z Banku Danych Lokalnych Głównego Urzędu Statystycznego, na licencji CC BY 4.0. Powierzchnia jest powierzchnią geodezyjną według danych GUGiK, ludność stanem na koniec roku. Gęstość zabytków wyliczamy sami z tych dwóch liczb.

Współrzędne pojedynczych obiektów, rok powstania oraz odnośniki do Wikipedii pochodzą z Wikidanych, których treść jest w domenie publicznej na zasadach CC0 1.0. Dopasowanie idzie po numerze wpisu do rejestru i jego dacie. Gdy jeden wpis obejmuje cały zespół, a wskazane obiekty stoją dalej niż 250 metrów od siebie, punktu nie pokazujemy wcale: lepszy brak niż postawiony w złym miejscu.