Przejdź do treści
Zamknij menu

funkcja · cała Polska

Zabytki w Polsce, funkcja: cerkiew

W rejestrze zabytków jest 538 obiektów o funkcji „cerkiew”. Obiekty leżą w 484 miejscowościach. Najwięcej z nich jest w województwie podkarpackim (218). Datowanie ustalono dla 536 obiektów, najstarsze pochodzą z XVI wieku. Wpisy do rejestru pochodzą z lat 1933 do 2026.

538
obiektów w rejestrze
484
miejscowości z obiektami
XVI w.
najstarsze datowanie
datowanie ustalono dla 536 z 538 obiektów
1933
pierwszy wpis do rejestru
najnowszy wpis: 2026

Czym jest cerkiew w rejestrze zabytków

Cerkiew to świątynia obrządku wschodniego, prawosławna albo greckokatolicka. Obiekty z tej fasety skupiają się na dawnym pograniczu wyznaniowym, na Podkarpaciu, Podlasiu i Lubelszczyźnie oraz w południowej Małopolsce. Poza tym pasem trafiają się pojedynczo, najczęściej jako świątynie ludności przesiedlonej po roku 1947.

Rozpoznaje się je po układzie wnętrza, a nie po materiale. Podział na babiniec, nawę i prezbiterium, ikonostas oddzielający sanktuarium, orientacja na wschód, zwieńczenia kopulaste albo namiotowe, często trzy nad trzema częściami budynku. Typ zachodnioruski ma trzy kopuły w jednej osi, typ łemkowski wieżę nad babińcem wyższą od pozostałych zwieńczeń.

Dwa nieporozumienia są tu typowe. Cerkiew nie jest z definicji drewniana: znaczna część zbioru jest murowana z cegły albo z kamienia, zwłaszcza wpisy dziewiętnastowieczne. Poza tym wiele cerkwi po roku 1947 przejęły parafie rzymskokatolickie i dziś mówi się o nich kościół, ale rejestr zapisuje funkcję pierwotną, więc obiekt zostaje w tej fasecie.

Zobacz też: kościół, drewniane

Rozkład po województwach

Osiem województw z największą liczbą obiektów w tej kategorii. Pozostałe są w ostatnim wierszu zbiorczo: strona z linkiem do każdego z szesnastu przekroczyłaby limit linków wewnętrznych, a lista województw jest w stopce.
Województwo Obiekty
Podkarpackie 218
Lubelskie 109
Podlaskie 109
Małopolskie 70
Mazowieckie 13
Łódzkie 6
Dolnośląskie 3
Śląskie 3
pozostałe 6 województw 7
Filtry

Obiekty w tej kategorii

538 obiektów, strona 2 z 6.

Cerkiew greckokatolicka, ob. kościół rzymskokatolicki pw. św. Łukasza Jastrzębik XVII w. Cerkiew greckokatolicka, ob. kościół rzymskokatolicki pw. św. Michała Archanioła Przysłop XVIII w. Cerkiew greckokatolicka, ob. kościół rzymskokatolicki pw. św. Michała Archanioła Polany XIX w. Cerkiew greckokatolicka, ob. kościół rzymskokatolicki pw. św. Michała Archanioła Dubne XIX w. Cerkiew greckokatolicka, ob. kościół rzymskokatolicki pw. św. Mikołaja Zamość · Bazyliańska 21 XVII w. Cerkiew greckokatolicka, ob. kościół rzymskokatolicki pw. św. Stanisława Hrubieszów · Plac Staszica 6 XVIII w. Cerkiew greckokatolicka, ob. kościół rzymskokatolicki pw. św. Stanisława Jarczów XVII w. Cerkiew greckokatolicka, ob. kościół rzymskokatolicki pw. św.św. Piotra i Pawła Roztoka XX w. Cerkiew greckokatolicka, ob. kościół rzymskokatolicki pw. św.św. Piotra i Pawła Tyrawa Solna XIX w. Cerkiew greckokatolicka, ob. kościół rzymskokatolicki pw. św. Tomasza Apostoła Majdan Sopocki Pierwszy XIX w. Cerkiew greckokatolicka, ob. kościół rzymskokatolicki pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny Stara Wieś XIX w. Cerkiew greckokatolicka, ob. prawosławna parafialna pw. św. Jerzego Siemianówka · Szkolna 33 XVIII w. Cerkiew greckokatolicka, ob. prawosławna parafialna pw. św. Łukasza Apostoła i Ewangelisty Tyniewicze Duże XVIII w. Cerkiew greckokatolicka, ob. prawosławna parafialna pw. św. Michała Bielsk Podlaski · Adama Mickiewicza 36B XVIII w. Cerkiew greckokatolicka, ob. prawosławna parafialna pw. św. Michała Orla · Kleszczelowska 9 XVIII w. Cerkiew greckokatolicka, ob. prawosławna parafialna św. Mikołaja Cudotwórcy Drohiczyn · Plac Tadeusza Kościuszki 7 XVIII w. Cerkiew greckokatolicka, ob. prawosławna przeniesiona z Serednicy Rozdziele XVIII w. Cerkiew greckokatolicka, ob. prawosławna pw. Matki Boskiej Kazańskiej Czarna Wielka XIX w. Cerkiew greckokatolicka, ob. prawosławna pw. Narodzenia Matki Boskiej Przeczystej Mielnik XIX w. Cerkiew greckokatolicka, ob. prawosławna pw. Opieki Najświętszej Marii Panny Wołowiec XVIII w. Cerkiew greckokatolicka, ob. prawosławna pw. Opieki Najświętszej Marii Panny Hańczowa XVII w. Cerkiew greckokatolicka, ob. prawosławna pw. Przemienienia Pańskiego Ploski XVIII w. Cerkiew greckokatolicka, ob. prawosławna pw. św. Anny Młodowice XX w. Cerkiew greckokatolicka, ob. prawosławna pw. św. Jana Teologa Nowoberezowo XVIII w. Cerkiew greckokatolicka, ob. prawosławna pw. św. Michała Wysowa-Zdrój XVIII w. Cerkiew greckokatolicka, ob. prawosławna pw. św. Michała Żurobice XVIII w. Cerkiew greckokatolicka, ob. prawosławna pw. św. Michała Archanioła Pielgrzymka XIX w. Cerkiew greckokatolicka, ob. prawosławna pw. św. Michała Archanioła Turzańsk XIX w. Cerkiew greckokatolicka, ob. prawosławna pw. św. Wasyla Wielkiego Konieczna XX w. Cerkiew greckokatolicka, ob. prawosławna pw. Zaśnięcia Bogarodzicy, tzw. Na Wilczu Przemyśl · Wilczańska XIX w. Cerkiew greckokatolicka, ob. prawosławna pw. Zaśnięcia Najświętszej Marii Panny Boćki · Plac Armii Krajowej 7 XVIII w. Cerkiew greckokatolicka, ob. składnica Muzeum Wsi Lubelskiej Wojsławice · Rynek 83 XVIII w. Cerkiew greckokatolicka, ob. szkoła Kurmanów XVIII w. Cerkiew greckokatolicka parafialna pw. św. Michała Archanioła, ob. prawosławna Zagórz · Piłsudskiego 51 XIX w. Cerkiew greckokatolicka parafialna pw. Wprowadzenia Marii do Świątyni Łuczyce XIX w. Cerkiew greckokatolicka Przemienienia Pańskiego Końskie XX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Bogurodzicy, ob. kościół filialny rzymskokatolicki Sieniawa · Wiśniowa 101 XIX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Bogurodzicy, ob. kościół rzymskokatolicki pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny Jaksmanice XX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Cudu św. Michała Archanioła, ob. kościół rzymskokatolicki Chołowice XIX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Eliasza Proroka, ob. kościół rzymskokatolicki parafialny pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny Nowe Sioło XX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Kosmy i Damiana, ob. kościół rzymskokatolicki parafialny pw. Matki Boskiej Królowej Polski Męcina Wielka XIX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Matki Boskiej Wola Wielka XVIII w. Cerkiew greckokatolicka pw. Matki Boskiej Gromnicznej, ob. prawosławna pw. Spotkania Pańskiego Morochów XIX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Matki Boskiej Opiekii, ob. kościół rzymskokatolicki Rudenka XIX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Matki Bożej Bolesnej OO. Bazylianów Przemyśl · Salezjańska 2 XX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Męczennika Dymitra Łukawiec XVIII w. Cerkiew greckokatolicka pw. Michała Archanioła, ob. kościół parafialny rzymskokatolicki pw. Matki Bożej Różańcowej Brzegi Dolne XIX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Michała Archanioła, ob. kościół rzymskokatolicki filialny pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny Smolnik XVIII w. Cerkiew greckokatolicka pw. Mikołaja Cudotwórcy Bereżnica Wyżna XIX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Najświętszej Marii Panny, ob. kościół rzymskokatolicki pw. Najświętszej Marii Panny Hoszowczyk XX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Najświętszej Marii Panny, ob. prawosławna Komańcza XVIII w. Cerkiew greckokatolicka pw. Najświętszej Marii Panny, ob. prawosławna Hłomcza XIX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Narodzenia Bogurodzicy Opaka XVII w. Cerkiew greckokatolicka pw. Narodzenia Bogurodzicy, ob. kościół parafialny Wojtkowa XX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Narodzenia Bogurodzicy, ob. kościół rzymskokatolicki Zawadka Rymanowska XIX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Narodzenia Bogurodzicy, ob. prawosławna pw. Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny Dziurdziów XIX do XX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Narodzenia Marii Gorajec XVIII w. Cerkiew greckokatolicka pw. Narodzenia Marii, ob. kościół rzymskokatolicki Rozdziele XVIII w. Cerkiew greckokatolicka pw. Narodzenia Marii, ob. kościół rzymskokatolicki pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny Liskowate XIX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Narodzenia Matki Bożej Chotyniec XVII w. Cerkiew greckokatolicka pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny Łosie XIX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny Żłobek XIX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny Wólka Żmijowska XVIII w. Cerkiew greckokatolicka pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny, ob. kościół parafialny rzymskokatolicki Bezmiechowa Górna XIX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny, ob. kościół rzymskokatolicki Michniowiec XIX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny, ob. kościół rzymskokatolicki Węglówka XIX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny, ob. kościół rzymskokatolicki Orelec XVIII w. Cerkiew greckokatolicka pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny, ob. kościół rzymskokatolicki Paszowa XVIII w. Cerkiew greckokatolicka pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny, ob. kościół rzymskokatolicki Łodzina XVIII w. Cerkiew greckokatolicka pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny, ob. kościół rzymskokatolicki filialny pw. św. Jozefata Lublin · Zielona 3 XVIII w. Cerkiew greckokatolicka pw. Narodzenia Najświętszej Panny Marii, przeniesiona z Grąziowej Sanok · Aleksandra Rybickiego 3 XVIII w. Cerkiew greckokatolicka pw. Narodzenia Najśw. Panny Marii, ob. kościół rzymskokatolicki Krościenko XVIII w. Cerkiew greckokatolicka pw. Narodzenia Przeczystej Marii Bogarodzicy Krzywcza XIX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Narodzenia Przenajświętszej Bogarodzicy, ob. kościół rzymskokatolicki Wysocko XIX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Narodzenia Przenajświętszej Bogurodzicy Biały Bór · Księdza Bazylego Hrynyka 4 XX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Narodzenia Przenajświętszej Bogurodzicy, ob. kościół rzymskokatolicki pw. Narodzenia NMP Kowalówka XVIII w. Cerkiew greckokatolicka pw. Objawienia Pańskiego Krynica-Zdrój XIX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Opieki Marii, ob. kościół filialny rzymskokatolicki Chotylub XIX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Opieki Marii, ob. kościół rzymskokatolicki Chyrowa XVIII w. Cerkiew greckokatolicka pw. Opieki Marii, ob. kościół rzymskokatolicki pw. Narodzenia Najświętszej Marii Panny Równia XVII w. Cerkiew greckokatolicka pw. Opieki Matki Boskiej, ob. kościół rzymskokatolicki Bonarówka XIX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Opieki Matki Bożej, ob. kościół rzymskokatolicki Kopysno XIX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Opieki Najświętszej Marii Panny, ob. kościół filialny pw. Matki Boskiej Łaskawej Kańczuga XVII w. Cerkiew greckokatolicka pw. Opieki Najświętszej Marii Panny, ob. kościół rzymskokatolicki Krynica-Zdrój XIX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Opieki Najświętszej Marii Panny, ob. kościół rzymskokatolicki pw. Matki Boskiej Bednarka XX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Paraskewii Łopienka XVIII w. Cerkiew greckokatolicka pw. Podwyższenia Krzyża Dubiecko · Przemyska 47 XX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Podwyższenia Krzyża Huwniki XIX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Podwyższenia Krzyża, ob. kościół rzymskokatolicki Dachnów · Cerkiewna 10 XVIII w. Cerkiew greckokatolicka pw. Pokrow Bogarodzicy, ob. prawosławna pw. św. Anny Kłokowice XIX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Pokrow Przeczystej Bogarodzicy, ob. kościół rzymskokatolicki Miękisz Stary XVII w. Cerkiew greckokatolicka pw. Przemienienia Pańskiego Jarosław · Cerkiewna 1 XVIII w. Cerkiew greckokatolicka pw. Przemienienia Pańskiego Wyszatyce XX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Przemienienia Pańskiego, ob. kościół filialny rzymskokatolicki Obarzym XIX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Przemienienia Pańskiego, ob. kościół pw. Matki Boskiej Częstochowskiej Skopów XIX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Przemienienia Pańskiego, ob. kościół rzymskokatolicki Manasterzec XIX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Przemienienia Pańskiego, ob. kościół rzymskokatolicki Nowy Lubliniec XX w. Cerkiew greckokatolicka pw. Przemienienia Pańskiego, ob. kościół rzymskokatolicki Hadle Szklarskie XVIII w. Cerkiew greckokatolicka pw. Przemienienia Pańskiego, ob. kościół rzymskokatolicki Czerteż XVIII w. Cerkiew greckokatolicka pw. Przeniesienia Relikwii św. Mikołaja Olchowiec XX w.
Funkcja 1 opcja
Styl architektoniczny 15 opcji
Pokaż pozostałe 7
Materiał 5 opcji
Wiek 5 opcji
Forma ochrony 1 opcja

Wpisy do rejestru według dekad

1 najstarszy wpis pochodzi z lat 1930-1939; wykres zaczyna się od lat 1950.

Liczby z wykresu
Wpisy do rejestru według dekad, w Polsce. Tabela obejmuje całą serię, także dekady sprzed pierwszego wpisu, których rysunek nie pokazuje: kompletność należy do tabeli, a nie do rysunku. Dekady bez wpisów zostają w tabeli z wartością zero, żeby luka w rejestrze była widoczna jako luka, a nie jako brak wiersza.
Dekada Wpisy
1900 0
1910 0
1920 0
1930 1
1940 0
1950 24
1960 96
1970 47
1980 146
1990 125
2000 55
2010 36
2020 8