funkcja · cała Polska
Zabytki w Polsce, funkcja: kamienica
W rejestrze zabytków są 6 182 obiekty o funkcji „kamienica”. Obiekty leżą w 274 miejscowościach. Najwięcej z nich jest w województwie mazowieckim (826). Datowanie ustalono dla 6 051 obiektów, najstarsze pochodzą z XIII wieku. Wpisy do rejestru pochodzą z lat 1900 do 2026.
- 6 182
- obiekty w rejestrze
- 274
- miejscowości z obiektami
- XIII w.
- najstarsze datowanie
- datowanie ustalono dla 6 051 z 6 182 obiektów
- 1900
- pierwszy wpis do rejestru
- najnowszy wpis: 2026
Czym jest kamienica w rejestrze zabytków
Kamienica to miejski dom mieszczański albo czynszowy, stojący w zwartej pierzei, wąską elewacją do ulicy, zwykle wielokondygnacyjny, z bramą przejazdową i podwórzem, przy którym stoi oficyna. Najstarsze zachowane sięgają renesansu i baroku i mają szczyt albo attykę. Największa część pochodzi jednak z XIX wieku i początku XX, z czasu, gdy miasta zrzuciły mury obronne i zabudowały nowe kwartały.
Wpis obejmuje najczęściej sam budynek frontowy. Oficyna, brama i mur podwórza mają w rejestrze własne typy i własne numery, więc jeden adres bywa reprezentowany kilkoma pozycjami w katalogu.
Rozróżnienia. Budynek mieszkalny to kategoria szersza i mniej precyzyjna: trafia do niej także zabudowa wolno stojąca, wiejska i małomiasteczkowa, a przy niepewnej kwalifikacji autor karty sięga właśnie po nią, także dla domów w pierzei. Willa to dom wolno stojący w ogrodzie, o bryle rozczłonkowanej, nie w zwartej zabudowie. Chronologia dotyczy w tej fasecie zwykle budowy, a nie późniejszej nadbudowy czy zmiany elewacji.
Rozkład po województwach
| Województwo | Obiekty |
|---|---|
| Mazowieckie | 826 |
| Dolnośląskie | 805 |
| Małopolskie | 749 |
| Lubuskie | 739 |
| Warmińsko-mazurskie | 513 |
| Podkarpackie | 444 |
| Śląskie | 442 |
| Wielkopolskie | 276 |
| pozostałe 8 województw | 1 388 |
Wpisy do rejestru według dekad
1 najstarszy wpis pochodzi z lat 1900-1909; wykres zaczyna się od lat 1920.
Liczby z wykresu
| Dekada | Wpisy |
|---|---|
| 1900 | 1 |
| 1910 | 0 |
| 1920 | 7 |
| 1930 | 63 |
| 1940 | 27 |
| 1950 | 268 |
| 1960 | 1 702 |
| 1970 | 683 |
| 1980 | 994 |
| 1990 | 1 341 |
| 2000 | 453 |
| 2010 | 425 |
| 2020 | 218 |